Tryb potencjalny (potentiaali)
Tryb potencjalny (potentiaali) jest to tryb wyrażający możliwość/prawdopodobieństwo zaistnienia czegoś.
Jest używany tylko w języku pisanym, i praktycznie nie usłyszymy go w języku mówionym (wtedy wykorzysta się wyrazów takich jak ehkä albo kai).
Hän lukenee tämän kirjeen. – On być może przeczyta ten list. (zdanie w trybie potencjalnym) =
Hän ehkä lukee tämän kirjeen. (zdanie zwykłe ze słówkiem ehkä).
Jak tworzymy tryb potencjalny?
Tryb potencjalny tworzymy dodając wrostek -ne-, -se, -le, -re, lub –nne (w zależności od typu czasownika) między temat bezokolicznika a końcówkę osobową. Nie ma zmian stopnia spółgłosek!
Typ 1, 2 -NE
istua (siedzieć)
| istunen | istunemme |
| istunet | istunette |
| istunee | istunevat |
W przeczeniu stosujemy odmieniony wyraz ”ei” oraz czasownik bez końcówki osobowej. Przykład:
| en istune | emme istune |
| et istune | ette istune |
| ei istune | eivät istune |
tehdä (robić)
| tehnen | tehnemme |
| tehnet | tehnette |
| tehnee | tehnevät |
Typ 3 -LE, -NE, -RE, -SE
tulla (przychodzić)
| tullen | tullemme |
| tullet | tullette |
| tullee | tullevat |
mennä (iść)
| mennen | mennemme |
| mennet | mennette |
| mennee | mennevät |
purra (gryźć)
| purren | purremme |
| purret | purrette |
| purree | purrevat |
pestä (myć)
| pessen | pessemme |
| pesset | pessette |
| pessee | pessevät |
Typ 4, 5, 6 -NNE
tavata (spotykać)
| tavannen | tavannemme |
| tavannet | tavannette |
| tavannee | tavannevat |
tarvita (potrzebować)
| tarvinnen | tarvinnemme |
| tarvinnet | tarvinnette |
| tarvinnee | tarvinnevat |
paeta (uciekać)
| paennen | paennemme |
| paennet | paennette |
| paennee | paennevat |
Uwaga! Odmiana czasownika olla (być) jest nieregularna:
| lienen | lienemme |
| lienet | lienette |
| lienee | lienevät |
Hän lienee suomalainen. – Ona chyba jest Finką.
Hän ei liene kotona. – Chyba jej nie ma w domu.
Zobacz też mój artykuł o innych sposobach wyrażania niepewności i prawdopodobieństwa:
Wyrażanie prawdopodobieństwa, możliwości i niepewności (ehkä, kai, varmaan, luulla, mahtaa, saattaa, taitaa)
