Partitiivi liczba mnoga – kiedy używamy?

KIEDY STOSUJEMY PARTITIIVI W LICZBIE MNOGIEJ?

1. Jako dopełnienie (kogo? co? czego?)

a) w zdaniach twierdzących opisując czynności niedokonane. Tu pojawią się często czasowniki opisujące proces (odottaa, rakastaa, etsiä, pelata,)

Odotan lapsia. – Czekam na dzieci.

Rakastan kaikkia ihmisiä. – Kocham wszystkich ludzi.

b) w zdaniach twierdzących opisując czynności dokonane, gdy:

– mówimy tylko o jakiejś części większej całości (nie 100%)

– mówimy o ”jakichś”, niekonkretnych rzeczach

– nie ma liczby przed wyrazem

– nie mówimy o wyrazach występujących zawsze lub często w liczbie mnogiej.

Tapasin työkavereita. – Spotkałam (jakichś) kolegów z pracy.

Ostin kirjoja. – Kupiłam (jakieś) książki.

Ostin punaisia omenoita. – Kupiłam czerwone jabłka.

ALE:

Ostin (ne) kirjat. – Kupiłam te książki. (o których wcześniej była mowa)

Tapasin ne kaverit, joiden kanssa olin viimeksi konsertissa. – Spotkałem tych kolegów, z którymi ostatnio byłem na koncercie. (bardzo konkretne osoby)

Ostin kaikki punaiset omenat. – Kupiłam wszystkie czerwone jabłka. (Tu jest mowa o wszystkich elementach danego zbioru, więc użyjemy przypadku nominatiivi.)

Ostin kaksi punaista omenaa. – Kupiłam dwa jabłka. (Tu jest liczba przed wyrazem, więc kolejny wyraz będzie w przypadku partitiivi w liczbie pojedynczej.)

Ostin housut. – Kupiłam spodnie. (To jest wyraz występujący tylko w liczbie mnogiej.)

Ostin kahdet housut. – Kupiłam dwie pary spodni.

c) w zdaniach przeczących.

En tavannut työkavereita. – Nie spotkałam kolegów z pracy.

En ostanut kaikkia omenoita. – Nie kupiłam wszystkich jabłek.

En tarvitse kaksia kenkiä. – Nie potrzebuję dwóch par butów.

ALE:

En tarvitse kahta kenkää. – Nie potrzebuję dwóch butów. (liczba pojedyncza)

 

2. Po niektórych określnikach ilości mówiąc o rzeczach policzalnych

a) po wyrazach paljon lub vähän

b) po pojemnikach lub jednostkach miary.

Ostin paljon kirjoja. – Kupiłam dużo książek.

Ostin pussin perunoita. – Kupiłam torebkę ziemniaków.

ALE:

Ostin kaksi kirjaa. – Kupiłam dwie książki. (po liczbach zwykle jest liczba pojedyncza)

Ostin monta kirjaa. – Mam wiele książek. (po ”monta” jest liczba pojedyncza)

Ostin paljon maitoa. – Kupiłam dużo mleka. (”maito” to wyraz niepoliczalny)

 

3. Jako podmiot w zdaniach typu ”Minulla onpod warunkiem, że:

– nie ma przed podmiotem liczby ani wyrazów: monta, pari

– nie mówimy o wyrazach występujących często w liczbie mnogiej (w zdaniu twierdzącym).

Minulla on lapsia. – Mam dzieci.

Minulla ei ole viiksiä. – Nie mam wąsów.

ALE:

Minulla on kaksi lasta. Mam dwójkę dzieci.

Minulla on viikset. – Mam wąsy.

 

4. Jako podmiot w zdaniach egzystencjalnych (”gdzieś jest coś”), pod warunkiem, że:

– nie ma przed podmiotem liczby ani wyrazów: monta, pari

– nie mówimy o wyrazach występujących często w liczbie mnogiej (w zdaniu twierdzącym).

Hyllyllä on kirjoja. – Na półce są książki.

Hyllyllä on paljon kirjoja. – Na półce jest dużo książek.

Hyllyllä ei ole silmälaseja. – Na półce nie ma okularów.

ALE:

Hyllyllä on kolme kirjaa. – Na półce są trzy książki.

Hyllyllä on monta kirjaa. – Na półce jest wiele książek.

Hyllyllä on silmälasit. – Na półce są okulary.

Nämä kirjat ovat hyllyllä. – Te książki są na półce. (to jest zdanie zwykłe, a nie zdanie egzystencjalne, więc podmiot jest na pierwszej pozycji w zdaniu w przypadku nominatiivi)

 

5. Jako orzecznik w orzeczeniu imiennym (”coś jest jakieś/czymś”), jeśli:

– podmiot w zdaniu nie należy do wyrazów występujących głównie w liczbie mnogiej.

– podmiot nie oznacza konkretnej i ograniczonej grupy wyodrębnionej z większej grupy

Ruusut ovat kauniita. – Róże są piękne.

Ruusut ovat kukkia. – Róże są kwiatami.

Olemme puolalaisia. – Jesteśmy Polakami.

Nuo omenat ovat pieniä ja makeita. – Tamte jabłka są małe i słodkie.

ALE:

Hampaat ovat valkoiset. – Zęby są białe.

Olimme kaupungin ainoat puolalaiset. – Jesteśmy jedynymi Polakami w mieście.

Huoneen seinät ovat keltaiset.  – Ściany pokoju są żółte.

Opiskelijat olivat valmiita/valmiit. – Studenci byli gotowi. (czasem są dopuszczalne dwa warianty z minimalną lub prawie żadną różnicą w znaczeniu)

Uważasz, że mój artykuł był wartościowy? Jeśli tak, może spodobają Ci się również moje ebooki do nauki języka fińskiego
Kuusi palaa
Język fiński. Fiszki ilustrowane
500 najbardziej przydatnych fińskich słówek
Język fiński. Słowotwórstwo. Teoria i ćwiczenia
Suomika

Suomika

Języki obce od zawsze były moją pasją. Przyjemność sprawiała mi ich nauka, ale również nauczanie innych. Dlatego od 10 lat organizuję kursy językowe (fińskiego, niemieckiego, angielskiego oraz polskiego dla obcokrajowców), prowadzę lekcje indywidualne przez Skype, projektuję strony internetowe i inne materiały dydaktyczne, w tym e-learning.

Może Ci się również spodoba

2 komentarze

  1. Avatar Wojciech pisze:

    1) Książka jest policzalna, a więc dlaczego występuje po „paljon”, a nie po „monta”? – Ostin monta kirjaa.
    2) Czym są wyrazy „występujące często w liczbie mnogiej (w zdaniu twierdzącym)”? Czy to ma być jakieś odczucie subiektywne?
    3) Czy można powiedzieć „Valkoiset ovat hampaita”?

    • Suomika Suomika pisze:

      1) Po „paljon” może być wyraz policzalny (wtedy w partitiivi l.mnoga) lub wyraz niepoliczalny (wtedy w partitiivi l.poj)
      Po „monta” może być tylko wyraz policzalny (wtedy w partitiivi l.poj). Porównanie:
      Minulla on paljon rahaa. – wyraz niepoliczalny, partitiivi l.pojedyncza
      Minulla on paljon kirjoja. – wyraz policzalny, partitiivi l.mnoga
      Minulla on monta kirjaa. – wyraz policzalny, partitiivi l.pojedyncza

      2) Wyrazy występujące często w liczbie mnogiej to np. części ciała (włosy, oczy, uszy) lub ubrania w parach (skarpety, buty), które też mogą się pojawić w liczbie pojedynczej, ale rzadziej (włos, oko, skarpeta)
      TUTAJ więcej przykładów: https://suomika.pl/wyrazy-wystepujace-czesto-lub-tylko-w-liczbie-mnogiej/

      3) Nie, poprawnie będzie” Hampaat ovat valkoiset”, ewentualnie z szykiem przestawnym „Valkoiset ovat hampaat”, gdy chcemy zaakcentować, że „BIAŁE są zęby”

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.