Akkusatiivi (Kenet?)

Akkusatiivi odpowiada na pytanie: Kenet? (kogo?)  Akkusatiivi jest dość kontrowersyjnym przypadkiem, ponieważ są dwie szkoły rozpatrywania tego przypadku. Starsze podręczniki uznają akkusatiivi w szerszym zakresie (każde dopełnienie, z wyjątkiem partitiivi). Nowsze podręczniki uznają akkusatiivi w węższym zakresie, tylko w odniesieniu do zaimków osobowych. Porównaj artykuł o dopełnieniu. Kiedy używamy Akkusatiivi? Przypadku akkusatiivi używamy w dopełnieniu, gdy spełnione są wszystkie z następujących kryteriów:

• Zdanie jest twierdzące
• Pojawia się czasownik przechodni, najczęściej: tuntea (znać), tavata (spotkać), nähdä (widzieć), kutsua (zapraszać).
• Dopełnienie dotyczy zaimka osobowego minä, sinä, hän, me, te, he lub kuka

Kenet valitset? – Kogo wybierasz? Valitsen hänet. – Wybieram go.

Zgodnie ze współczesną gramatyką fińską w przypadku akkusatiivi występuje tylko siedem wyrazów. Są to zaimki osobowe i jeden zaimek pytający:

Nominatiivi	Akkusatiivi
kuka	kenet	Kenet näet?	Kogo widzisz?
minä	minut	Näkeekö hän minut?	Czy on mnie widzi?
sinä	sinut	Oli mukavaa tavata sinut!	Miło było cię poznać.
hän	hänet	Minä tapaan hänet.	Spotkam go.
me	meidät	Ota meidät mukaan!	Weź nas ze sobą!
te	teidät	Minun täytyy tavata teidät.	Muszę się z wami spotkać.
he	heidät	Tunnetko sinä heidät?	Znasz ich?

 Akkusatiivi stosujemy również w zdaniach rozkazujących, w stronie bierniej, w zdaniach typu Minun täytyy …, w zdaniach typu On hauskaa … oraz w zdaniach typu Minulla on aikaa …

Kutsu hänet! – Zaproś go!

Meidän täytyy tavata sinut. – Musimy się z tobą spotkać.

Uwaga! Nie stosujemy akkusatiivi, gdy spełniony jest przynajmniej jeden warunek:

• Zdanie jest przeczące

En tapaa häntä. – Nie spotkam go. (tutaj dopełnienie jest w partitiivi)

• Dopełnienie dotyczy innego zaimka niż osobowego, np. se, tämä, tuo, mikä lub imienia

Minkä valitset? – Co wybierasz? (tutaj dopełnienie jest w genetiivi) Valitsen sen. – Wybieram to. Kutsun Saijan. – Zaproszę Saiję.

• Pojawia się czasownik, który z zasady zawsze łączy się z przypadkiem partitiivi, np. auttaa (pomagać), odottaa (czekać), rakastaa (kochać)

Rakastan häntä. – Kocham go. (tutaj dopełnienie jest w partitiivi)