Odmiana „starych” wyrazów zakończonych na -si (uusi)

  • Pośród wyrazów pochodzenia fińskiego zakończonych na -i możemy wyróżnić grupę słówek zakończonych na -si. Przykłady:
uusi (nowy)

si (ręka)

vesi (woda)

susi (wilk)

tosi (prawdziwy)

täysi (pełny)

vuosi (rok)

kuukausi (miesiąc)

kuusi (sześć)

  • Dochodzi do zmiany końcówki -si > -de- przy tworzeniu RDZENIA przy odmianie przez większość przypadków (z wyjątkiem partitiivi, illatiivi i essiivi), np.

uusi > uude- (rdzeń wyrazu) > uuden (genetiivi)

  • Uwaga! Wyrazy zakończone na -nsi i -rsi mają inną budowę rdzenia, tj.

-nsi > -nne- Przykład: kynsi (paznokieć) > kynne- (rdzeń wyrazu) > kynnen (genetiivi)

-rsi > -rre-  Przykład: käsivarsi (ramię) > käsivarre- (rdzeń wyrazu) > käsivarren (genetiivi)

  • Przypadek PARTITIIVI powstaje przez usunięcie końcówki -si, a następnie dodanie ‑tta/-ttä, np.

uusi + tta > uutta

  • Przypadek ILLATIIVI powstaje przez usunięcie końcówki -si i dodanie ‑teen, np.

uusi + teen > uuteen            kynsi > kynteen

  • Uwaga! Liczebniki ‘yksi’ (jeden) i ‘kaksi’ (dwa) mają nieregularną odmianę:

yksi > yhtä (partitiivi), yhden (genetiivi), yhteen (illatiivi)

kaksi > kahta (partitiivi), kahden (genetiivi), kahteen (illatiivi)

  • Przykłady odmiany przez przypadki:
Nominatiivi:vuosikynsikäsivarsi 
Partitiivi:vuottakynttäkäsivartta 
Rdzeń wyrazu:vuode-kynne-käsivarre-< spółgłoski mocne
Genetiivi:vuodenkynnenkäsivarren 
Inessiivi:vuodessakynnessäkäsivarressa 
Elatiivi:vuodestakynnestäkäsivarresta 
Adessiivi:vuodellakynnellakäsivarrella 
Ablatiivi:vuodeltakynneltäkäsivarrelta 
Allatiivi:vuodellekynnellekäsivarrelle 
Translatiivi:vuodeksikynneksikäsivarreksi 
Nominatiivi l. mn.:vuodetkynnetkäsivarret 
Illatiivi:vuoteenkynteenkäsivarteen< spółgłoski mocne
Essiivi:vuotenakyntenäkäsivartena< spółgłoski mocne
  • Uwaga! Wyrazy ‘lapsi’ (dziecko), ‘veitsi’ (nóż) i ‘kuusi’ (świerk) mają odmianę jak ‘pieni’ (mały) . Natomiast ‘ripsi’ (rzęsa) odmienia się jak ‘lehti’ (liść)
  • Uwaga! Porównaj też  odmianę „nowych” wyrazów, np. kurssi (kurs), bussi (autobus)
Uważasz, że mój artykuł był wartościowy? Jeśli tak, może spodobają Ci się również moje ebooki oraz kursy online do nauki języka fińskiego
Gramatyka-okładka
Wymiana spółgłoskowa w języku finskim-okładka
Suomika

Suomika

Języki obce od zawsze były moją pasją. Przyjemność sprawiała mi ich nauka, ale również nauczanie innych. Dlatego od kilku lat organizuję kursy językowe, prowadzę lekcje indywidualne, projektuję strony internetowe i inne materiały dydaktyczne.

Może Ci się również spodoba

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.