Odmiana liczebników w dopełnieniu (Ostan kaksi kuppia. En osta kahta kuppia.)

Porównaj kilka zdań:

Ostan yhden kupin kahvia. – Kupię jedną filiżankę kawy. (YHDEN – przypadek akkusatiivi = genetiivi)

Ostan kaksi kuppia kahvia. – Poproszę dwie filiżanki kawy. (KAKSI – przypadek nominatiivi)

En osta kahta kuppia kahvia. – Nie kupię dwóch filiżanek kawy. (KAHTA – przypadek partitiivi)

Albo

Otin mukaan kuusi sukkaa. – Wzięłam ze sobą sześć skarpet. (KUUSI – liczba pojedyncza, przypadek nominatiivi)

Otin mukaan kuudet sukat. – Wzięłam ze sobą sześć par skarpet. (KUUDET – liczba mnoga, przypadek nominatiivi)

Dlaczego mamy różne formy liczebników w powyższych zdaniach? Poniżej kilka zasad, które to wyjaśnią.

Z reguły, jeśli liczebnik pojawia się w dopełnieniu w zdaniu twierdzącym, wtedy nie odmieniamy go.

A co to jest dopełnienie? To taka część zdania, która najczęściej odpowiada na pytania kogo? co?.

Kadulla näin neljä naista. – Widziałam cztery kobiety na ulicy.

Matti söi kolme appelsiinia. – Matti zjadł trzy pomarańcze.

Saanko kaksi kuppia teetä? – Poproszę dwie filiżanki herbaty. / Dosłownie: Czy mogę dostać dwie filiżanki herbaty

Wyjątkiem od tej reguły są:

1. Zdania z liczebnikiem „yksi”, który odmieniamy przez przypadek akkusatiivi (= genetiivi)

Saanko yhden kupin teetä? – Poproszę jedną filiżankę herbaty. / Dosłownie: Czy mogę dostać jedną filiżankę herbaty

Mikko lainaa yhden kirjan. – Mikko pożycza jedną książkę.

2. Zdania przeczące, w których dopełnienie (w tym liczebnik) wystąpi w przypadku partitiivi

Matti ei osta neljää kirjaa. – Matti nie kupi czterech książek.

Etkö juo kahta kuppia teetä? – Nie pijasz dwóch filiżanek herbaty?

3. Zdania z wyrazami występującymi tylko w liczbie mnogiej lub zestawach. Wtedy liczebnik oraz rzeczownik wystąpią w liczbie mnogiej nominatiivi.

Ostan kahdet housut. – Kupuję dwie pary spodni.

Otin mukaan kuudet sukat. – Wzięłam sześć par skarpet.

Ale jeśli porównaj: Otin mukaan kuusi sukkaa. – Wzięłam ze sobą sześć skarpet.