Imiesłów czasu przeszłego (ostanut)

Imiesłów czasu przeszłego (2. aktiivin partisiippi) jest to wyraz używany m.in. do tworzenia formy czasu przeszłego imperfekti w zdaniach przeczących oraz czasu przeszłego perfekti i czasu zaprzeszłego pluskvamperfekti. Może też się pojawiać w roli podobnej do przymiotnika.

En laulanut. – Nie śpiewałem. (czas przeszły imperfekti w przeczeniu)

Olen laulanut. – Śpiewałem. (czas przeszły perfekti)

Olin laulanut. – Śpiewałem. (czas przeszły pluskvamperfekti)

Laulanut mies on lyhyt. – Mężczyzna, który śpiewał, jest niski. (imiesłów ≈ przymiotnik)

  • Imiesłów ten tworzymy usuwając jedną lub dwie litery od bezokolicznika, a następnie doczepiając odpowiedną końcówkę różniącą się w zależności od typu czasownika oraz liczby. Nie ma wymiany spółgłosek!
  • W typie 1 czasownika usuwamy końcówkę -a/-ä od bezokolicznika, a potem dodajemy ‑nut lub -nyt (zgodnie z harmonią samogłosek) w l. pojedynczej lub -neet w l. mnogiej.
auttaa > autta+ NUTauttanut
 + NEET auttaneet
itkeä > itke+ NYTitkenyt
 + NEET itkeneet

 Uwaga na nieregularną odmianę czasownika „tietää(wiedzieć):

tietää ”   tiennyt    (również: tietänyt)

tienneet  (również: tietäneet)

  • W typie 2 czasownika usuwamy końcówkę -da/-dä i dodajemy -nut/-nyt w liczbie pojedynczej, a -neet w liczbie mnogiej
tehdä > teh+ NYT  tehnyt
 + NEET   tehneet
  • W typie 3 usuwamy dwie ostatnie litery bezokolicznika, potem podwajamy pozostawioną na końcu spółgłoskę , a następnie dodajemy ‑ut/-yt w l. pojedynczej, a -eet w l. mnogiej.
olla      > ol+ LUTollut
 + LEET olleet
mennä > men+ NYTmennyt
 + NEET menneet
purra > pur+ RUTpurrut
 + REET purreet
pestä   > pes+ SYTpessyt
 + SEET pesseet
  • W typach 4, 5, 6 usuwamy końcówkę –ta/-tä od bezokolicznika, a następnie dodajemy ‑nnut/‑nnyt w liczbie pojedynczej, a -nneet w liczbie mnogiej.
siivota > siivo+ NNUT siivonnut
 + NNEET  siivonneet

ODMIANA IMIESŁOWÓW -NUT/NYT

Imiesłowy -nut/-nyt, gdy występuję w roli przydawki, mogą się odmieniać przez przypadki i wtedy zmienia się końcówka -ut/-yt na -ee-  (z wyjątkiem partitiivi), np.

Nominatiivi:väsynytkuollutnoussutpurrut
Partitiivi:väsynytkuolluttanoussuttapurrutta
Rdzeń wyrazu:väsyneekuollee-noussee-purree
Genetiivi:väsyneenkuolleennousseenpurreen
Inessiivi:väsyneessäkuolleessanousseessapurreessa
Elatiivi:väsyneestäkuolleestanousseestapurreesta
Illatiivi:väsyneeseenkuolleeseennousseeseenpurreeseen
Adessiivi:väsyneelläkuolleellanousseellapurreella
Ablatiivi:väsyneeltäkuolleeltanousseeltapurreelta
Allatiivi:väsyneellekuolleellenousseellepurreelle
Essiivi:väsyneenäkuolleenanousseenapurreena
Translatiivi:väsyneeksikuolleeksinousseeksipurreeksi
Nominatiivi l. mn.:väsyneetkuolleetnousseetpurreet

 

Uważasz, że mój artykuł był wartościowy? Jeśli tak, może spodobają Ci się również moje ebooki oraz kursy online do nauki języka fińskiego
Gramatyka-okładka
Wymiana spółgłoskowa w języku finskim-okładka
Suomika

Suomika

Języki obce od zawsze były moją pasją. Przyjemność sprawiała mi ich nauka, ale również nauczanie innych. Dlatego od 10 lat organizuję kursy językowe (fińskiego, niemieckiego, angielskiego oraz polskiego dla obcokrajowców), prowadzę lekcje indywidualne przez Skype, projektuję strony internetowe i inne materiały dydaktyczne, w tym e-learning.

Może Ci się również spodoba

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.